Kıbrıs’ın kuzeyinde etkisini artıran aşırı sıcak hava dalgaları, yalnızca mevsimsel bir durum değil, ciddi bir halk sağlığı acilidir. İklim değişikliği nedeniyle sıcak hava dalgalarının sıklığı ve şiddeti her geçen yıl artmakta; buna bağlı hastalıklar ve ölümler de dünya genelinde yükselmektedir.
Özellikle yaz aylarında güneş altında çalışan işçiler, tarım emekçileri, belediye çalışanları, güvenlik görevlileri, kuryeler ve diğer açık alan çalışanları yaşamı tehdit eden ciddi risklerle karşı karşıya kalmaktadır. Vücut sıcaklığının 40°C’nin üzerine çıkmasıyla gelişen güneş (sıcak) çarpması, acil tedavi gerektiren ve zamanında müdahale edilmezse ölümle sonuçlanabilen bir tıbbi tablodur.

Güneş çarpmasının belirtileri şunlardır:
•40°C’nin üzerinde yüksek ateş
•Şiddetli baş ağrısı
•Baş dönmesi ve sersemlik
•Bulantı ve kusma
•Bilinç bulanıklığı, konuşma bozukluğu
•Bayılma veya nöbet geçirme
•Sıcak, kızarmış ve çoğu zaman kuru cilt
•Hızlı nabız ve solunum
Bu belirtilerden biri görüldüğünde kişi derhal serin bir ortama alınmalı, üzerindeki fazla giysiler gevşetilmeli, soğutma uygulanmalı ve 112 Acil Sağlık aranmalıdır. Bilinci kapalı kişilere ağızdan su verilmemelidir.
Sadece çalışanlar değil; 65 yaş üzerindeki bireyler, bebekler ve çocuklar, gebeler, kalp, akciğer, böbrek hastalığı olanlar ile diyabet hastaları da aşırı sıcaklardan daha fazla etkilenmektedir.

Önerilerimiz:
•Mümkün olmadıkça 11.00–16.00 saatleri arasında dışarı çıkmayın.
•Gün boyunca sık sık su tüketin; susamayı beklemeyin.
•Açık renkli, ince ve bol giysiler tercih edin.
•Geniş kenarlı şapka ve güneş gözlüğü kullanın.
•Ağır fiziksel aktiviteleri günün serin saatlerine erteleyin.
•Çocukları, yaşlıları ve evcil hayvanları hiçbir koşulda park halindeki araçlarda bırakmayın.
Aşırı sıcaklarda açık alanda çalışmak bir tercih değil, iş sağlığı ve güvenliği sorunudur.Devletin çalışanların yaşamını koruma yükümlülüğü vardır.

Bu nedenle;
•Meteoroloji Dairesi tarafından yüksek sıcaklık uyarısı yapılan günlerde,
•Özellikle 11.00–16.00 saatleri arasında güneş altında yürütülen zorunlu olmayan tüm açık alan çalışmaları yasaklanmalıdır.
•İşverenler çalışma saatlerini günün serin saatlerine göre yeniden düzenlemeli; çalışanlara gölgelik alan, yeterli içme suyu ve düzenli dinlenme araları sağlamalıdır.
•Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı, aşırı sıcaklarda çalışmayı düzenleyen bağlayıcı iş sağlığı ve güvenliği kurallarını gecikmeden yürürlüğe koymalıdır.

Hiçbir insan ekmeğini kazanırken hayatını kaybetmemeli, kalıcı sağlık sorunları yaşamamalıdır. Önlenebilir sıcaklık kaynaklı hastalıklar ve ölümler kader değildir. Bilimsel veriler doğrultusunda alınacak basit ancak kararlı önlemlerle bu riskler büyük ölçüde önlenebilir.
İnsan sağlığı ertelenemez. Aşırı sıcaklarda çalışanların korunması, devletin ve toplumun ortak sorumluluğudur.

Sayılarımızla,
Kıbrıs Türk Tabipleri Birliği Yöneyim Kurulu (a)
Prof. Dr. Ceyhun Dalkan, MD
Başkan