Kıbrıs Türk Tabipleri Birliği Yönetim Kurulu olarak, 18 Kasım Avrupa Antibiyotik Farkındalık Günü dolayısıyla antibiyotik direnciyle mücadele ve bu hayati ilaçların etkinliğinin korunması adına kamuoyunu bilgilendirmek istiyoruz.  Her yıl 18 Kasım’da kutlanan bu özel gün, antibiyotik direncinin toplum sağlığına olan etkileri konusunda farkındalık yaratmayı amaçlamaktadır. KTTB olarak bizler de bu etkinliklere katılmakta ve bu kapsamda farkındalık çalışmaları yürütmekteyiz.

Dünya Sağlık Örgütü (DSÖ) de, 18 – 24 Kasım haftasını Antimikrobiyal Direnç Farkındalık Haftası olarak gündemine alarak, tüm ilgili paydaşların katılımıyla 26 Eylül, 2024’te büyük bir konferans düzenleyerek yol haritasını ortaya çıkarmıştır.

Güncel veriler, Avrupa Birliği çapında dirençli bakteriler tarafından enfekte edilen hasta sayısının arttığını ve antibiyotik direncinin halk sağlığı için birincil tehdit haline geldiğini göstermektedir. Dirençli bakterilerin gelişmesinin durdurulması ve antibiyotiklerin gelecek nesillerde etkinliğinin sürdürülebilmesi için tek çare antibiyotiklerin akılcı kullanımıdır.

Antibiyotik Direnci ve Sağlık Bakanlığı’nın Görevleri

Antibiyotik direnci, dünya genelinde olduğu gibi ülkemizde de kritik bir halk sağlığı sorunu haline gelmiştir. Sağlık Bakanlığı, bu tehlikeye karşı şu adımları önceliklendirmelidir:

  1. Denetim Mekanizmalarının Güçlendirilmesi: Bitki, hayvan ve insan sağlığını olumsuz etkileyen mikrobiyal hastalıklarda reçetesiz antibiyotik ve antimikrobiyal satışını önleyici yasal düzenlemelerin güncellenmesi ve sıkı bir şekilde uygulanması. Tarım Bakanlığı ile işbirliği içinde hayvanlarda ve bitkilerde kullanılacak antimikrobiyal ve antibiyotiklerin de veteriner ve ziraat mühendisleri tarafından yazılacak reçetelerle satılması ve bunun da sıkı denetim altına alınması.
  2. Farkındalık Kampanyaları: Toplumu gereksiz antibiyotik kullanımı konusunda bilinçlendiren geniş kapsamlı eğitim ve bilgilendirme kampanyalarının düzenlenmesi.
  3. Antibiyotik Tüketiminin İzlenmesi: Ülke genelinde antibiyotik tüketimi ve dirençli patojenlerin yayılımına ilişkin verilerin düzenli olarak takip edilmesi ve bu doğrultuda stratejiler geliştirilmesi. En kısa zamanda İlaç Takip Sisteminin uygulamaya konması.
  4. Eğitim Programları: Hekimlere, eczacılara, veterinerlere ve ziraat mühendislerine yönelik akılcı antibiyotik kullanımı ve enfeksiyon kontrol önlemleri konularında sürekli eğitimler düzenlenmesi. Bu konuda KTTB ve ilgili diğer meslek örgütleriyle işbirliği yapılması.

Hekimlere Çağrı: Bilimsel Rehberlere Uyma Zorunluluğu

Hekimlerin antibiyotik reçetelerindeki sorumlulukları son derece önemlidir. Bilimsel rehberlere uyarak antibiyotikleri yalnızca kanıta dayalı endikasyonlarla reçetelemeleri gerekmektedir. Özellikle:

  • Viral enfeksiyonlarda (soğuk algınlığı, grip gibi) antibiyotik yazmaktan kaçınılmalıdır.
  • Mümkün olduğunda dar spektrumlu antibiyotikler tercih edilmeli, geniş spektrumlu antibiyotiklerin kullanımından kaçınılmalıdır.
  • Reçetelenen antibiyotiklerin doğru dozda, doğru sürede ve hastalığa özel olarak kullanılması gerektiği hastalara mutlaka açıklanmalıdır.
  • Mikrobiyolojik veriler göz önünde bulundurulmalı, empirik tedavi gerekiyorsa sonuçlara göre yeniden değerlendirme yapılmalıdır.

 Vatandaşlarımıza Uyarılar ve Öneriler

Antibiyotiklerin doğru kullanımında vatandaşlarımızın rolü büyüktür. Şu noktalara dikkat edilmelidir:

  • Antibiyotikleri yalnızca doktor önerisiyle kullanınız.
  • Reçetede belirtilen doz ve süreye kesinlikle uyunuz.
  • Antibiyotikler viral enfeksiyonları tedavi etmez; grip, nezle gibi durumlarda etkili değildir.
  • Tedavi süreniz bitmeden antibiyotik kullanımını kesmeyiniz.
  • Başkalarına ait antibiyotikleri kullanmaktan kaçınınız.
  • Enfeksiyonlardan korunmak için hijyen kurallarına özellikle el temizliğine özen gösteriniz.

Sonuç: Toplum Sağlığı İçin Ortak Sorumluluk

Antibiyotik direnci ile mücadelede Sağlık Bakanlığı, hekimler, başta eczacılar, veterinerler, ziraat mühendisleri olmak üzere tüm sağlık profesyonelleri ve vatandaşlar el ele vermelidir. Avrupa Antibiyotik Farkındalık Günü, bu konudaki toplumsal farkındalığı artırmak için bir fırsattır. Kıbrıs Türk Tabipleri Birliği olarak, antibiyotiklerin etkinliğini korumak ve toplum sağlığını tehdit eden direnci önlemek ve DSÖ direktifleri çerçevesinde, antibiyotiklerin akılcı kullanımı konusunda ulusal bir strateji oluşturulması adına çalışmalarımızı sürdüreceğimizi kamuoyuna duyururuz.

Kıbrıs Türk Tabipleri Birliği Yönetim Kurulu (a)

Dr. Cemal MERT, MD

KTTB Yönetim Kurulu Üyesi,

Halk Sağlığı, Çevre ve İnsan Hakları Sorumlusu.

 

Okunma: 55